İskoçya’nın en kalabalık şehrinde bulunan iki önemli sanat kurumunun geleceği belirsiz bir şekilde askıya alınmış durumda. Glasgow’daki bu kurumlardan ilki, 1845 yılında kurulan ve Charles Rennie Mackintosh tarafından tasarlanan tarihi Glasgow Sanat Okulu (Glasgow School of Art). Ancak okul, 2014 ve 2018 yıllarında yaşanan yangınlar sonucu ağır hasar gördü. Yangından sonra restore edilmesi gereken bina için gerekli maddi kaynakların bulunamaması nedeniyle yıkım tehlikesiyle karşı karşıya.
Glasgow Sanat Okulu, geçtiğimiz temmuz ayında, orijinal binanın restorasyonunu finanse etmek için yeterli kaynağa sahip olmadığını duyurdu. Mimarlık uzmanları, çözüm bulmak için hükümetten yardım umuyorlar. Gordon Gibb, okulun mimari bölümünün eski direktörlerinden biri olarak, “Bu bina, dünya mimarisini etkilemiş ve Viktorya döneminin geleneksel yapısını modernizme taşımıştır. Her bir parçası hakkında detaylı kayıtlarımız var, bu nedenle yeniden inşa edilmesi gerekiyor,” şeklinde konuştu.
Charles Rennie Mackintosh, 1868 yılında Glasgow’da doğdu. Mimarlıkta çıraklık eğitiminin ardından okula kaydoldu ve çalışmalarından dolayı çeşitli ödüller kazandı. 1896 yılında, okul için yeni bir bina tasarlama görevi aldı. Bu proje, İngiltere’deki ilk Art Nouveau mimarisi örneği olarak kabul edildi.
Yangın sonucu hasar gören kütüphane, Charles Rennie Mackintosh Society adlı sivil toplum kuruluşu tarafından “ahşap direkler ve kirişlerden oluşan karmaşık bir yapı” olarak tanımlanıyor. Duncan Chappell, okulun akademik kütüphanecisi olarak, 2014 yılında yaptığı açıklamada, “Ziyaretçiler bu mekanın mimari ve estetik güzelliğinden etkilenmemek mümkün değil. El boyaması korkuluklardan, ahşap süslemelere, renkli cam lambalardan, orijinal masalara ve Windsor sandalyelerine kadar her detay büyüleyici,” şeklinde ifade etmişti. Ayrıca, “Büyük batı pencereleri, York Minster’deki pencerelerle kıyaslanmıştı,” diye ekledi.
Öte yandan, 20. yüzyılın sonlarında kurulan Centre for Contemporary Arts (CCA), bu yılın başlarında kapandı ve arşivlerinin ne olacağı konusunda endişelere yol açtı. Bu arşivler, Allen Ginsberg, Ivor Cutler, Julius Eastman ve Lewis Mahalo gibi isimlerin de dahil olduğu, Glasgow’daki yaratıcı faaliyetlere ait fotoğraflar, posterler, filmler, yazılar ve kayıtları içeriyor.
CCA, müzisyenler ve sanatçılar için bir buluşma noktasıydı. İlk olarak 1970’lerde Tom McGrath tarafından kurulan Third Eye Centre, Mark Fisher tarafından “avant gardın tapınağı” olarak tanımlanmıştı. Bu mekanda Whoopi Goldberg, John Byrne, Edwin Morgan ve Kathy Acker gibi isimler sahne almıştı; Ken Currie, Steven Campbell ve Peter Howson gibi sanatçıların eserleri sergilenmişti ve National Review of Live Art’a ev sahipliği yapılmıştı.
Eski CCA direktörü Francis McKee, 2015 yılında Scotland Herald gazetesine yaptığı açıklamada, “1970’lerde Third Eye burada olduğunda, şehirde ona benzer hiçbir yer yoktu,” şeklinde konuşmuştu. 1990’ların başında Third Eye kapandı ve yerine CCA kuruldu.
Son yıllarda, finansal zorluklar nedeniyle birkaç kez kapanmak zorunda kalan CCA’nın binası, Creative Scotland adlı bir kamu kuruluşu tarafından sahipleniyor. İskoçya Eğitim, Kültür ve Gaelic Bakanı Màiri McAllan, arşivlerin korunması gerektiği konusunda açıklama yaparak, “Third Eye Centre ve Centre for Contemporary Arts arşivlerinin kültürel önemi göz önüne alındığında, Glasgow ve İskoçya için bu arşivlerin bütünüyle korunarak kamuya açık olması gerektiği konusunda net bir şekilde belirtmiştim,” şeklinde ifade etti.
Glasgow Sanat Okulu yeniden inşa edilecek, ancak inşaatın tamamlanması 10 yıla kadar sürebilir
24 Eylül 2018
Michelangelo’nun ‘David’ heykelini gösteren Glasgow metro reklamı sansürlendi
24 Mayıs 2023
30 yıl önce çalınan bir tablo, Glasgow’a geri döndü
17 Ekim 2023
Robert Burns tablosunun kayboluşu gizemi nihayet çözüldü – 200 yıllık arayışlar ve seanslardan sonra
28 Ocak 2026
Tarih, ülkenin ilk kadın mimarı Minerva Parker Nichols’ı unutmuştu
30 Mart 2023
Kaynak: smithsonian
