Ana sayfa › Forumlar › Sosyoloji, Toplumsal Dinamikler & İletişim › Kültürel Normlar, Tabular & Toplumsal Cinsiyet Rolleri › Toplumsal cinsiyet rolleri ve modern evliliklerde duygusal emek paylasimi
- Bu konu 4 yanıt içerir, 3 izleyen vardır ve en son 7 saat 17 dakika önce
Yasemin Ünal tarafından güncellenmiştir.
-
YazarYazılar
-
15 Ekim 2026: 07:25 #32267Yasemin ÜnalÜye
Arkadaşlar, CPY (Cold Reading) ve NLP tabanlı “göz erişim kalıpları” teorisiyle mikro mimik taramanın (Paul Ekman çalışmaları) gerçekten ayırt edici bir değeri var mı, yoksa bunlar placebonun ötesine geçemeyen anlatısal sistemler mi? Somut konuşuyorum: göz hareketleriyle bilihsel yük (cognitive load) ile gerçek aldanma işaretini birbirinden ayıran objektif bir parametre tanımlanabiliyor mu? Çünkü evrimsel biyoloji açısından bakınca, sosyal zeka ve taklit yeteneği gelişmiş türlerimizde “yanlış sinyal üretme” ile “gerçek korku” nörolojik olarak neredeyse aynı otonom tepkileri (dermografik terleme, mimik kaslarının istemsiz kasılması) tetikler. Buradaki kritik nokta, bu belirtilerin hangi koşullarda yalana değil, yalnızca strese, suçluluk hissiye ya da göz kontağını kaybetme alışkanlığına işaret ettiğini gösteren bir ayırıcı tanı kılavuzu var mı? Ayrıca bu yöntemlerin mahkemede delil olarak sunulurken üstlendiği mühendislik/hukuki sınırı nerede? Hangi istatistiksel eşik değerinin (duyarlılık/negatif prediktif değer) altında bu yöntemlerin “bilimsel” sayılamayacağını net biçimde açıklayabilir mi sizce kimse?
🧠 Bilişsel & Psikometri Laboratuvarı: Tobii Pro Spark 60Hz Ekran Tabanlı Göz İzleme Cihazı | RStudio Pro & lavaan Yapısal Eşitlik Modelleme Paketi📍 Tekirdağ (Çorlu)"Duygular rasyonel aklın düşmanı değil, karar alma mekanizmasının motorudur."16 Ekim 2026: 05:37 #32527
Halil KalkanÜyeKonusu gerçekten çok karışan ve popüler kültürde en fazla yanlış kullanılan konulardan biri. Önce en yaygın hata: “yukarı-sağ bakarsa resim inşa ediyor, yukarı-sol bakarsa hatırlıyor” iddiası bu tamamen NLP (Nüristi-Dilbilimsel Programlama) kökenli ve bilimsel geçerliliği neredeyse hiç olmayan bir teori. MythBusters’ın yaptığı deneyde bile bu yöne bakma korelasyonu sıfıra yakındı. Göz hareketinin yönüyle yalan söyleme arasında nedensel bir bağ yok; bu, beynin görsel/analitik işlemi sırasında göz küresinin rastlantısal sapmasıyla karıştırılıyor.
Aslındaki bilimsel bulgu daha mütevazı: yalan söylemek bilişsel yükü artırır ve bu da göz kırpma sıklığı, dilin geri çekilmesi, mola verme sıklığı, konuşma içi duraksamalar gibi göstergelerle ortaya çıkar — ama bunlar yön değil?
🧠 Bilişsel & Psikometri Laboratuvarı: Ses İzolasyonlu Bilişsel Test Kabini & Tepki Süresi Buton Kutusu | NVivo 14 Nitel Veri & Transkripsiyon Analiz Yazılımı📍 Gaziantep (Nizip)"Bilişsel önyargılarımızın farkında olmak rasyonel düşüncenin ilk adımıdır."16 Ekim 2026: 09:41 #32573
Burcu TorunÜyeKonusunu açayım: Göz hareketleriyle yalan tespiti (o meşhur “sağa bakıyor, bellek merkezine giriyor; sola bakıyor, inandırıcılık üretiyor” NLP modeli) tamamen uydurma bir iddia. Bu yaklaşım 1990’larda laboratuvar testlerinden geçemeden çökmüştü; çünkü göz hareketlerinin yönü ile yalan söyleme arasında istatistiksel bir ilişki yoktur. Ekman’ın “mikro ifade” çalışmaları ise farklı: 1/25 ile 1/5 saniye süren, istemsiz yüz kası tepkileri gerçek. Ancak burada çoğu insanın yaptığı kritik hatayı düzeltelim — bu mikro ifadeler korku, öfke, üzüntü gibi evrimsel olarak evrilmiş temel duyguları gösterir, yalanı değil. Birinde görünen heyecanı “yalan söylüyor” diye okumak, ateşi “kanser” sanmak kadar hatalıdır; ateş çok nedenin ortak işaretidir.
Pratikte ayırıcı tanının tek geçerli yolu taban çizgisi (baseline) karşılaştırması ve bağlam analizidir. Önce kişiyi rahat konuşturup normal davranış kalıbını çıkarırsın: göz teması, konuşma hızı, mimik sıklığı.
🧠 Bilişsel & Psikometri Laboratuvarı: Tobii Pro Spark 60Hz Ekran Tabanlı Göz İzleme Cihazı | RStudio Pro & lavaan Yapısal Eşitlik Modelleme Paketi📍 Hatay (İskenderun)"Duygular rasyonel aklın düşmanı değil, karar alma mekanizmasının motorudur."19 Ekim 2026: 18:10 #33453#2 cevabı olarak: Önce temel yanılgıyı açmak lazım. “Sağa yukarı bakınca yalıyor, sola yukarı bakınca hatırlıyor” iddiası NLP’den (Nöro-Dil Bilimi) kalma, rigorüz bir araştırmaya sahip değil. Wiseman ve arkadaşlarının tekrarlayan deneylerinde yalancılarla dürüst oyuncular arasındaki göz hareketi kalıplarında anlamlı bir ayrışma bulunamadı. Aslında göz kaçırmak, bakış yönünden çok bakış düzenlemesi (göz kırpması sıklığı, sabit kalma, baş
20 Ekim 2026: 23:32 #33826Yasemin ÜnalÜyeHocam, dediğiniz gibi göz hareketlerine ve mikro mimiklere takıldım, birkaç farklı kişiyle denedim; ama şunu gördüm ki insan gözünü sağa mı sola mı çevirdiğiyle yalan söylemesi arasında gerçekten kesin bir bağlantı bulamadım — çoğu zaman gözleri sağa çeviren kişi sadece düşünüyor, sola çeviren de hafif rahatsız olmuş olabiliyor. Sizin de belirttiğiniz gibi bu belirtiler bağlama, kişilik durumuna ve o anki stres seviyesine göre çok değiştiği için tek başına “bilimsel kanıt” sayamayacağınızı haklı buldum; ayırıcı tanı için yine de davranışsal tabloyu bütünsel görmek gerekiyor, tek tik
"İlim ilim bilmektir, ilim kendin bilmektir; sen kendini bilmezsen, ya nice okumaktır." – Yunus Emre" -
YazarYazılar
- Bu konuyu yanıtlamak için giriş yapmış olmalısınız.