Bulutlar Bir Zamanlar Fotoğrafçılığın En Büyük Zorluğuydı

1996 yapımı Windows XP’in varsayılan arka planı, kuşkusuz tarihte en çok görüntülenen fotoğraf sayılır; gökyüzünde süzülen, aşırı mavi bir gökyüzünde sürüklenen o dolgun bulut yığınları, benim ve sayısız başkasının Y2K çocukluklarına kazınmış durumdadır. Bu tür puf puf bulut görüntüleri o kadar yaygındır ki, bir zamanlar fotoğrafçılığın en büyük teknolojik zorluklarından birini oluşturduğuna inanmak zor gelir. Met Müzesi’ndeki Bulutları Takip Etmek sergisi, bu sorunun sanat ve bilimin birleşimi aracılığıyla, 1800’lerin başlarından 1929’e kadar, yani fotoğrafçılığın ilk yüzyılına yakın bir dönemi kapsayan keyifli bir yolculuktur. Ortam “doğanın kalemi” olarak umut vaat etse de, ilk süreçler mavi ışığa aşırı duyarlıydı ve gökyüzünü imkânsız derecede pozlanmış, boş beyaz bir alan olarak kaydediyordu.

Bu durum bazı görüntülere minimalist bir gizem katsa da, John Beasley Greene’in “Theban Tepeleri Önünde Nil”i (1853–54) gibi, diğer fotoğrafçılar bulutları manzaralarına el ile boyayarak eklemek zorunda kaldılar. İlk büyük gelişme, Fransız fotoğrafçı Gustave Le Gray’in iki resmi bir araya getirmeyi başardığında geldi — biri gökyüzüne, diğeri kara ve denize göre ayarlanmış iki resim. (Fotoğrafik sahtekârlık, ortamdaki kadar eski bir olgudur.)

Linnaeus Tripe, “Pugahm Myo: Gauda-palen Tapınağı’ndan Uzak Görünüm” (1855), mumlu kağıt negatiften albümen gümüş baskı

Sergi boyalı bulut çalışmalarıyla başlayıp fotoğrafçı modernizmiyle bitsede, görsel keşifler birinden diğerine bilimsel bir ilerlemeden çok, sanat ile teknoloji arasındaki bir diyalog içinde ortaya çıkar. Bu, çok daha ilginç bir hikâye yaratır; eskime genellikle kapitalist bir halkla ilişkiler hilesidir.