Sanata Yönelik Savaş Tekrarlanıyor

Eleştirmen ve tiyatro yönetmeni Isaac Butler benden genç, bu yüzden Reagan’ın 80’lerinde yaşanan Kültür Savaşları’nı yaşamadı. Bu dönemde örneğin Ahlak Eylemi Komitesi, Franklin Furnace’in—50 yıl önce kurduğum sanat kuruluşu—kadın sanatçıların cinselliği keşfettiği Carnival Knowledge sergisinde günlük 500 çocuga pornografi gösterdiği iddia ederek ülkenin dört bir yanındaki milletvekillerine kartpostallar yazdı. Ancak bir sanat meraklısı olarak 2020’de endişe verici bir gelişme gördü: Philip Guston’un eserlerinin sergilendiği bir sergi, Ku Klux Klan’ı andıran tablolarının halk tarafından yanlış anılabileceği korkusuyla Tate Modern, Boston Güzel Sanatlar Müzesi, Houston Güzel Sanatlar Müzesi ve Ulusal Sanat Galerisi tarafından ertelendi. ABD’de sanat ve kültüre hedef alan sağcı milletvekillerinin, politikacıların ve kuruluşların güncel yükselişi ışığında, 1980’lerin ve 90’larının muhafazakâr aktörlerinin öyküsünün de anlatılması gerekiyor.

Butler’ın The Perfect Moment: God, Sex, Art, and the Birth of America’s Culture Wars (2026) adlı kitabı, bu kaotik dönemin 1980’leri ve 90’larındaki önemli olayları tartışıyor; bunlar arasında din adamı Donald Wildmon’un Ulusal Onur Derneği adına Hıristiyanlara kitlesiz posta gönderme yeniliği nedeniyle Martin Scorsese’in Christ’in Son Denemesi (1988)’ni üretmedeki zorluğu yer alıyor. Wildmon, Butler’ın Andres Serrano’nun ünlü “Piss Christ” (1987) eserinin—sanatçının idrarıyla dolu bir beher içinde plastik bir haçın fotoğrafı—tartışmasında yeniden görünüyor. 1989’da o dönemki Senatör Alfonse D’Amato, Serrano’nu eserinin katalog görüntüsünün bir kopyasını Senato kürsüsünde ikiye yırttı.

Isaac Butler’in (Bloomsbury, 2026) The Perfect Moment: God, Sex, Art, and the Birth of America’s Culture Wars kitabının kapağı

Ardından kütabe kitabına adını veren öykü var: Washington DC’deki Corcoran Sanat Galerisi’nin, Robert Mapplethorpe’a ait bir retrospektifi olan The Perfect Moment‘i iptal etmesi. 1980’lerin ortalarına gelindiğinde Mapplethorpe’un AIDS tanısı yaygınlaşmıştı. The Perfect Moment ulusal çapta gezmiş olsa da, sadomazokhizmin, siyah tenli çıplak modellerin ve çıplak çocukların betimlemesi Washington’da muhtemelen bir tepki çekecekti. Bu yüzden 12 Haziran 1989’da Corcoran Sanat Galerisi, sergi açılmadan önce iptal etmeye karar verdi; ardından Jesse Helms ve Illinois’tan Demokrat bir Milletvekili Sidney Yates, Ulusal Sanat Vekâleti’ne (NEA) ayrılan fonların kendisi üzerine kavga etti. Butler, her iki tarafın da hedeflerini nasıl stratejiyle planladığını ve hayata geçirdiğine dair dengeli bir hesap sunar.