St. Louis’te Toplumsal Sanatın Üçüncü Festivali Açıldı: Boşalan Alanlar Yaşama Dönüşüyor

St. Louis’te zamanın donmuş bir şehre ilham veren, geleceğe köprü kuran üçüncü baskını Counterpublic Triennial, açılış haftasında yoğun bir ilgiyle karşılandı. Şehrin kurucuları James McAnally ve Brea Youngblood tarafından 2015’te başlatılan, 2021’de bağımsız bir kâr amacı gütmeyen kuruluş olarak tescil edilen festival, üç aylık süresince St. Louis City ve Mississippi Nehri’nin ötesindeki Metro East bölgesine yayılıyor. Bu yıl festival, 2023’e kıyasla neredeyse iki katına çıkan sanatçı sayısı ve beş ana merkez etrafında düzenlenen sergisiyle, boşalan parkları, topluluk bahçelerini ve terk edilmiş alanları sanatla yeniden besliyor.

Festival, sanatçı Alice Bucknell’in aynı adla hazırladığı, bir video oyunundan esinlenen “bir karakterın uçurumdan atlayıp havada fırlatıldığı an” temalı bir eseriyle ilham buluyor. Bu an, izleyiciye sıçramanın ortasında neye karar vereceğini soruyor: ileriye doğru yükselmek mi, yoksa omuzlarını geriye atıp belirsizliğe mi atılmak; yok da belki de düşmek mi. Festival de tam olarak bu anın ruhunu taşıyor: şehrin çürük kalan dokusuna sanatın tozunu serperek yeni bir yaşamın filizlenmesini sağlıyor.

Şehrin Dokusuna Karışan Bir Proje

Counterpublic, 2015’te kurucuların galeri projelerini, yani The Luminary’yi, çevre mahallenin kentsel dokusuna entegre etme çabasıyla doğmuştu. 2021’de kendi başına bir kâr amacı gütmeyen kuruluş olarak tescil edilen proje, kısa sürede hem tanınırlık hem de iddia bakımından büyük bir sıçrama kaydetti. Serginin süresi üç ay olarak sabit kalsa da, katılımcı sanatçı sayısı 2023’e göre neredeyse iki katına çıktı ve sergi artık yalnızca St. Louis City sınırlarında değil, Mississippi Nehri’nin ötesindeki Metro East bölgesine kadar uzanıyor.

Bu yıl festival, şehrin kurulu sanat bölgelerinin enerjisini, onlarca yılın ihmalinden uyuşuk kalmış boş, az kullanılan ya da yeterince tanınmayan kentsel alanlara aktararak canlandırıyor.

Yönetmen Wanda Nanibush

Festival, parkları, topluluk bahçelerini, boş arazileri hatta terk edilmiş bir otomat fabrikasını bile yaratıcı biçimde “besleyerek” çalışıyor. En iyi hâlinde, Counterpublic eserleri şehrin kurulu sanat bölgelerinin enerjisini, onlarca yılın ihmalinden uyuşuk kalmış boş, az kullanılan ya da yeterince tanınmayan kentsel alanlara aktararak canlandırıyor. Bu alanlar, şehrin atardamarları gibi çalışarak, yılların ihmalinden uyuşuk kalmış bölgelere yeni bir kan dolaşımı sağlıyor.

Yeni Bir Enerji, Yeni Bir Karşılaşma

Festival, St. Louis’te uzun süredir kurulan sanat bölgelerinin enerjisini, boş, az kullanılan ya da yeterince tanınmayan kentsel alanlara aktararak canlandırıyor. Açılış hafta sonu, boğazlayıcı sıcağa rağmen yakın ve uzak yerlerden gelen ziyaretçilerle şehre, güçlü nehriyle yarışan bir enerji dalgası yayıldı. Festivalde artık hipsterler emeklilerle, elit kesimler sıradan halkla aynı masaları paylaşıyor ve dışarıdan gelenler, bölgeye yönelik “uçup geçenler” zihniyetinin yarattığı zararlı ön yargıları yeniden gözden geçirmek zorunda kalıyor.

En iyi hâlinde, festivalin eserleri şehrin kurulu sanat bölgelerinin enerjisini, onlarca yılın ihmalinden uyuşuk kalmış boş, az kullanılan ya da yeterince tanınmayan kentsel alanlara aktararak canlandırıyor.

Yönetmen Wanda Nanibush

Yönetmen Wanda Nanibush, bu yılki festivali beş ana merkez etrafında düzenlendiğini ve uluslararası bir konuk küratörlük ekibiyle yönetildiğini belirtti. Küratörlük ekibinde Stefanie Hessler, Raphael Fonseca ve Wanda Nanibush yer alıyor. Açılış hafta sonu, boğazlayıcı sıcağa rağmen yakın ve uzak yerlerden gelen ziyaretçilerle şehre, güçlü nehriyle yarışan bir enerji dalgası yayıldı. Festivalde artık hipsterler emeklilerle, elit kesimler sıradan halkla aynı masaları paylaşıyor ve dışarıdan gelenler, bölgeye yönelik “uçup geçenler” zihniyetinin yarattığı zararlı ön yargıları yeniden gözden geçirmek zorunda kalıyor.

Uluslararası Sanatçıların Şehre İmzası

Festival, dünya çapında tanınan sanatçıların yanı sıra bölgeye özgü öne çıkan isimleri de bir araya getiriyor. Glenn Ligon, Rirkrit Tiravanija ve Nick Cave gibi büyük sanatçıların eserleri, Rachel Youn, Anika Todd ve Jamie Lee Harris gibi bölgeye özgü öne çıkan sanatçıların çalışmalarıyla bir arada sergileniyor. Bu yaklaşım, festivalin yalnızca bir sanat etkinliği değil, aynı zamanda şehrin sosyokültürel dokusunu yeniden örme çabası olduğunu gösteriyor.

Counterpublic, St. Louis için hem geçmişe hem de geleceğe bir bakış sunuyor. Şehir, zamanın donmuş hâlini hissettiren yanı sıra, vahşi biçimde canlandırılmış bir geleceğe hazır bir hâle de sahip. Festivalin bu üçüncü baskını, şehrin çürük kalan dokusuna sanatın tozunu serperek yeni bir yaşamın filizlenmesini sağlıyor. Ziyaretçiler, sıçramanın ortasında neye karar vereceklerini düşünürken, şehrin de kendi geleceğine dair benzer bir sıçrama anında bulunduğunu hatırlıyor.